Het Antwerpse artiestenduo Club Moral is ongetwijfeld een buitenbeentje in de Belgische muziekwereld. Na biina 10 jaar ploeteren in de obscuriteit verscheen onlangs hun eerste elpee. Een gesprek met twee 'miskende talenten'.

Club Moral is de gemeenschappelijke schuilnaam van de Antwerpse kunstenaars Danny De Vos en Annemie Van Kerckhove. Hun roots wortelen in de beeldende kunst, maar sinds een kleine 10 jaar zijn zij ook in het muzikale circuit aktief. Misschien is 'muziek' niet meteen de meest geschikte term om het geluid dat het tweetal produceert te omschrijven. Zelf beweren zij alvast geen deel uit te maken van de muzikantengilde: "Musiceren is voor ons slechts een verlengstuk van onze bezigheden als plastische kunstenaars," verklaart Danny. "Wat we visueel niet kunnen uitbeelden trachten we met behulp van klankmateriaal te suggereren*. Club Moral werkte oorspronkelijk met zelfgekomponeerde geluidsbanden, die louter ter ondersteuning van hun performances dienden. Deze techniek was geïnspireerd door de acts van groepen als Throbbing Gristle. "Eigenlijk heeft Danny ons op het muzikale pad gebracht", aldus Annemie. "Na zijn periode als zanger/performer bij The Simpletones ben ik zijn optredens gaan begeleiden. Aanvankelijk bestond ons publiek bijna uitsluitend uit kunstliefhebbers. Het is pas later dat onze muziek, min of meer, een eigen leven is gaan leiden en zo ook andere mensen is beginnen aanspreken".

De muziek van Club Moral is in feite een weerspiegeling van de verschillende disciplines waarin beide artiesten zich bewegen. Voor Danny is dat voornamelijk de eerder genoemde performance kunst of Body-Art, waarbij het lichaam als levend kunstobjekt wordt tentoongesteld. Annie laat zich in haar oeuvre vooral beinvloeden door menselijke kontrolesystemen en artificiële intelligentie. Hun 'geluidsskulpturen' waren in het begin dan ook vrij direkt en zonder al te veel nuances: primitieve ritmes en overgemoduleerde synthesizers vormden zowat de basisingredienten. Omwille van het agressieve en vrij ontoegankelijke karakter van hun optredens werd het tweetal al snel als autoritair en zelfs fascistoide bestempeld. Gekonfronteerd met deze bemerking weren Danny en Annemie zich als duivels in een wijwatervat: "Wii autoritair? Laat me niet lachen. Dat is waarschijnlijk een hersenspinsel van onze kritici. Zelf zijn wij immers erg verknocht aan de individuele vrijheden," weerlegt Annemie de aantijging. "Onze vrijheidsdrang impliceert echter ook een obsessie voor al datgene wat de enkeling in zijn uitingen kan beknotten. De performances die we geven zijn dan ook een vorm van experiment, waarbij we proberen na te gaan in hoeverre we onze wil kunnen opleggen aan anderen, de toeschouwers dus. Sommige mensen zin daardoor inderdaad gechoqueerd, maar is dat een reden om ons nazi-sympaticên toe te schrijven? Blijkbaar dringt de ware boodschap achter onze werken niet tot hen door".

"Het autoritaire waarvan we worden verdacht heeft ook te maken met de eigenlijke aard van de performance kunst. De zogenaamde Body-Art is in feite een voortvloeisel wit de Pop-Art, die kunst als een direkte expressievorm is gaan beschouwen. Bij een performance wordt het publiek bijna letterlijk met de neus op de feiten gedrukt. Tijdens zo'n gebeurtenis ontladen wij al onze emoties. Vandaar dat een deel van de toeschouwers zich wel eens geïntimideerd gaat voelen. Hetzelfde overkomt hen dan ook bij het beluisteren van onze muziek omdat die volgens gelijkaardige principes gemaakt is".

In sommige geschriften die Club Moral gebruikt wordt nochtans onverbloemd gedweept met het extreemrechtse gedachtengoed. Danny bekijkt dit echter enigszins anders: "Waar fullie op zinspelen is natuurlijk het nummer "Nazis of the Night" van onze nieuwe elpee. Als je de tekst aandachtig beluistert zul je opmerken dat het om een parodie gaat. In die song worden de lui die zich voor neo-nazi's uitgeven ontmaskerd als een troep helden op sloffen die 's nachts op cafe een grote bek opzetten maar in werkelijkheid niets voorstellen. Wel hadden de aanwezigen op het Atonal-festival in Berlijn het niet zo begrepen en werden we er door een duizendkoppige massa uitgejouwd. We hadden er natuurlijk geen rekening mee gehouden dat het fascisme er nog steeds veel moellijker ligt".

De overige teksten van het duo liegen er niet om: sado-masochisme, doodsdriften, psychologische terreur; het zin nu niet bepaald onderwerpen om den zondags familiekransje mee op te vrolijken. Club Moral heeft een uitgesproken interesse voor negative waarden. Danny: "Van kindsbeen af vertoonde ik al een levendige belangstelling voor gekken en moordenaars, voor de achterkant van de samenleving. De maatschappij met haar hypocriete stelregels heeft op dergelijke verschijnselen een taboe geplaatst, terwiil de mens van nature uit eigenlijk een sensatiebelust en wreedaardig wezen is. Neem nu het voorbeeld van een stom auto-ongeval: waarom staan daar kilometerslange files? Niet omdat er geen plaats is om door te rijden; iedereen hoopt gewoon een plas bloed te zien. Wat wij in onze kunstwerken willen doen is juist deze diepste menselijke driften en gevoelens weergeven. En om dit doel te bereiken trachten we ons zo goed mogelijk te dokumenteren en zo autentiek mogelijk materiaal te gebruiken. Daarom dat we ook af en toe geschriften van misdadigers en psychopaten gebruiken. Meestal sluiten zij erg dicht aan bij de filosofie achter ons werk, zij verwoorden doorgaans een sterke en eerlijke emotie".

Rest er uiteindelijk nog de elpee, die de apocalyptische titel 'To All Who Are Interested' meekreeg. Alle verhoudingen in acht genomen is de muziek op deze plaat erg publieksvriendelijk, bijna klassieke rock, zowaar. Vraag is alleen: waarom heeft dit vynil zolang op zich laten wachten? Annemie: "Tia, we hebben gewoon enorm veel pech gehad. Eigenlijk liepen we al lang rond met plannen voor een platenrelease, maar de mensen die we kontakteerden haakten om allerie omstandigheden op het laatste moment af. Zo hadden we op een gegeven ogenblik een kontrakt getekend bij de Britse platenfirma Recloose (het huislabel van o.m Bourbonese Qualk, Muslimgauze en The Royal Family and the Poor, WS). Een paar maanden voor de persing ging het bedrijf echter op de fles. Enige tijd geleden kwam dan uiteindelijk het Duitse label Chtulhu aankloppen en zo is de plaat er dan toch nog gekomen. De elpee is in feite bedoeld als en soort dokument, als een overzicht van one carrière. En wie weet, als de reakties gunstig zijn worden we misschien wel gestimuleerd om in de toekomst nog meer platen op de mark te brengen".

Het is goed mogelijk dat het kleinood net iets te laat is gearriveerd. Het industriele genre waartoe de muziek van Club Moral gerekend mag worden is ondertussen min of meer uit de belangstelling verdwenen. Volgens Annemie is deze genre echter nooit echt populair geweest. "Onze plaat zal het waarschijnlijk niet beter of slechter doen dan dat ze het drie of vier jaar geleden zou hebben gedaan. Trouwens, als je de elpee objektief beluistert dan moet je toegeven dat ze toch wel enige variatie te bieden heef (de elpee bevat zowaar twee onvervalste walsen, WS). De bedoeling van deze stijlvermenging is een gevoel van vervreemding oproepen, wat we trachten te bewerkstelligen door het manipuleren van traditionele songstukken en het toevoegen van onkonventionele teksten. Tja, vele mensen zullen ons op basis van ons oeuvre wel ongetwijfeld als een oerernstig stel nemen. Als ze echt eerlijk zouden zijn kunnnen ze nochtans moeilijk ontkennen dat onze muziek een onmiskenbare humoristische ondertoon bezit. Maar ach, dat zij ooit tot die bevinding zullen komen is wellicht wishful thinking' (lacht)".

Welke boodschap wil Club Moral tenslotte nog aan de lezer kwijt? (in koor) "Het enige wat we de mensen mee te delen hebben is: als je iets wil doen, doe het dan. Laat je argumenten vooral niet afzwakken door de stem van de massa; dat vreet alleen maar aan je kreativiteit".

En aan de lieden van het Vlaams Blok? "(minachtend) Aan zo'n triestig stelletje wensen wij geen woorden vuil te maken!".

Wim Schepens