Als hij arriveerde op de plaatsen in het bos waar de moorden hadden plaatsgevonden, keek hij of er niemand aankwam, trok snel zijn kleren uit en ging bloot in de bladeren liggen. Nadat hij de zelfontspanner had ingesteld. Dat leverde de nodige hartkloppingen op. Want ga dat maar eens uitleggen, als er ineens een Bochumse politieagent voor je staat.

'En meneer, wat doet u hier?' 'Ik ben kunstenaar, agent. Daarom fotografeer ik mezelf hier, op de plekken waar Joachim Kroll, u weet wel, die seriemoordenaar en kannibaal, zijn slachtoffers heeft vermoord. Ik vind namelijk dat er paralellen bestaan tussen Kunstenaars en seriemoordenaars.' 'Gaat u maar rustig mee, meneer. Doen we eerst even deze mooie zilveren armbandjes om. Net kunst, vindt u niet?' Maar gelukkig, voor hem, is iets dergelijks nooit gebeurd en heeft hij van de foto's een prachtig drieluik gemaakt, met daarnaast plastic buizen, gevuld met bladeren die hij ter plekke had verzameld.

De Belgische kunstenaar Danny Devos is sinds een jaar of tien (dus voór het bijna trendy werd) gefascineerd door seriemoordenaars. Afwijkend gedrag had altijd al zijn belangstelling, maar toen kwam er het moment dat hij in het dwangmatige gedrag, dat uitmondde in kunstwerken of moorden (om beide had de maatschappij niet gevraagd), in het creëren en vernietigen, in de opeenvolging van hoogtepunten en depressies, in de herhalingsdrang, opallende overeenkomsten ontdekte tussen kunstenaars en seriemoordenaars. Sindsdien is dat het hoofdthema van zijn werk.

Om antwoord te kriigen op de vraag waarom de een creëert en de ander moordt, begon hij een correspondentie met diverse seriemoordenaars. 'Gewone' moordenaars kwamen niet in aanmerking. Die hebben immers een motief voor de moord, nee, hem gaat het om moorden waar niet direct een motief voor lijkt te zijn, waardoor het aanzienlijk beangstigender wordt.

Wat speelt zich af in de geest van een seriemoordenaar? Sinds 1987 correspondeert hij onder meer met John Wayne Gacy, inmiddels terechtgesteld voor de moord op drieëndertig jongens, en met de Wurger van de Linkeroever, die in Antwerpen een paar verpleegsters vermoordde, levenslang kreeg, na zeventien jaar werd vrijgelaten, en prompt weer in zijn oude attitude verviel. 'Seriemoordenaars geven bliik een vreemd soort creativiteit, zegt Devos en wijst op een handschoen, die in ziin werkkamer aan de muur hangt. Hij is van rubber, maar ziet eruit alsof hij van afgestroopt vel is gemaakt.

Devos gebruikte afgietsels van zijn eigen hand voor dit werk, geïnspireerd door Ed Gein, die van het vel van zijn slachtoffers kledingstukken naaide (Gein stond ook model voor de moordenaar in de film The silence of the Lambs).

"Creativiteit hoeft niet noodzakelijk een goed einde te hebben,' zegt Devos, temidden van zijn honderden true crime-boeken en cassettes. Dan is er nog een doorgezaagd kacheltje met tralies, waaruit af en toe een stem komt, die bijvoorbeeld zegt: het stinkt hier. Ze zijn bij de buren weer iets aan het verbranden. Voorbeeld hiervoor was Landru, de moordenaar die zijn vrouwenlijken opstookte. En er is de motorkap van een Volkswagen kever, de favorite auto van Ted Bundy, goed voor minstens veertig vermoorde vrouwen, gecombineerd met een stoel waar de zitting is uitgesneden, en waar riemen aan bevestigd zijn, zodat het ook een elektrische stoel lijkt. In de rugzitting een foto van Bundy na de terechtstelling, met brandplekken op zijn hoofd. En zo is er nog veel meer.

Een moreel oordeel velt Devos niet. Dat moet de maatschappij doen, vindt hij. De moorden zijn slecht, maar daar gaat het hem niet om. Hij is geinteresseerd in de geestesgesteldheid en het gedrag van de seriemoordenaar. En de kunstenaar.

(ineke van den bergen) • Radio 5, 15.02-16.00 ur